Seattle Public Library / Queen Anne Branch
Thời gian trôi tan tác, mang theo ngày xuân...
(“Tiếng Thời Gian”, Lâm Tuyền & Dạ Chung)
1.
“Xin lỗi, anh là người Việt?”
Vĩnh quay lại. Khi ấy chàng đang lúi húi sắp xếp lại chồng báo tiếng Việt ở tầng kệ dưới cùng. Vỗ vỗ lại xấp báo cho ngay ngắn, Vĩnh đứng dậy, quan sát trong vài giây cô gái vừa hỏi mình. Cô gái còn trẻ, gọi chàng bằng “Anh”. Trông cũng khá xinh, mắt đen lánh, nước da trắng trẻo. Chàng vẫn thích phụ nữ nước da trắng. Hôm ấy Nga cắt tóc ngắn, trông tươi tắn và có một vẻ gì hóm hỉnh.
“I’m sorry?” Vĩnh làm bộ hỏi lại.
“You speak Vietnamese?” cô gái hơi bối rối.
“Umm… chút chút. Cô cần chi?”
Đôi mắt đẹp nhìn chàng thoáng vẻ ngờ vực.
“Em tìm một cuốn sách giáo khoa. Sách dạy tiếng Việt.”
“Cho người Mỹ hay người Việt?” Vĩnh hỏi.
“Người Việt, trẻ em.”
Vĩnh đảo mắt qua các kệ sách.
“Cô có thể dùng cuốn này…, hoặc cuốn này.” Chàng rút hai cuốn sách ở tầng kệ trên cùng đưa cho cô gái. “Sách cũ, nhưng dùng vẫn tốt.”
Nga cầm lấy cuốn Quốc Văn Giáo Khoa Thư, liếc nhìn tấm bảng tên trên ngực áo chàng, rồi liếc chàng bằng đuôi mắt thật sắc.
“Anh phải là người Việt.”
“Ô vậy sao? Cám ơn cô nhắc cho tôi nhớ.”
Cả hai cùng cười. Họ quen nhau như vậy.
“Tôi tên Vĩnh,” Vĩnh nói, “có dấu ngã. Vĩnh viễn, vĩnh hằng, vĩnh cửu, vĩnh biệt tình em.”
Nga nói tên nàng. Sáng hôm ấy thư viện vắng khách, hai người trao đổi với nhau một vài câu bâng quơ. Vĩnh đưa thêm cho nàng ít cuốn Việt Sử bằng tranh, ít tập nhạc thiếu nhi. Thư viện có một dãy kệ sách báo Việt ngữ. Thỉnh thoảng có ít khách người Việt lui tới. Vĩnh không gặp ai quen ở đây. Nga cho chàng biết nàng đang phụ trách một lớp dạy tiếng Việt cho trẻ em ở vùng này với tính cách thiện nguyện, và nàng cần ít tài liệu giáo khoa. Vĩnh hứa hẹn sẽ tìm thêm cho nàng vài cuốn sách ở các thư viện khác. Chàng cũng chỉ Nga cách sử dụng computer để tìm và mượn sách.
“Cô có thể place a hold mấy cuốn đó ở đây. Thư viện sẽ báo cho cô khi sách được chuyển về. Thường chỉ mất từ vài ngày đến một tuần lễ nếu không có người mượn trước. Nếu cô có email thì sẽ nhận được thư báo nhanh hơn.”
Nga nhờ Vĩnh check out cho nàng mấy quyển sách, và đặt ở thư viện ít tờ flyer giới thiệu chương trình dạy tiếng Việt. Nga nói thỉnh thoảng nàng có tới đây nhưng không gặp Vĩnh bao giờ. Vĩnh nói chàng mới nhận cái job này được mấy tuần nay.
Sau ít lần gặp gỡ, trò chuyện, hai người càng trở nên gần gũi, thân mật. Có lần Nga cần gấp một quyển sách, nàng nhờ Vĩnh, và chàng tìm thấy tên sách trên computer.
“Nếu cô quen nhìn bản đồ, tôi sẽ chỉ cho cô đường đi đến thư viện Burien. Không xa đây lắm. Ở đấy có cuốn sách này. Hoặc nếu cô có thể chờ được đến khi tôi xong việc ở đây, tôi sẽ đưa cô đến đấy.”
Nga hỏi bao giờ chàng mới xong việc. Vĩnh nói còn hơn một tiếng nữa.
“Lâu quá,” Nga nói. “Biết làm gì ở đây!”
“Thiếu gì chuyện để làm. Thư viện là một nơi người ta có thể ở đó suốt cả ngày mà không bao giờ hết việc. Kể cả việc kiếm một chỗ nào đó đánh một giấc ngon lành mà không sợ bị ai quấy rầy.”
“Em đâu phải là dân homeless,” Nga nói.
Lúc ra cửa Vĩnh bảo nàng cứ để xe nơi parking của thư viện và đi cùng xe với chàng cho tiện. Lấy được cuốn sách, hai người vào một tiệm nước, Nga nói nàng muốn trả công cho chàng.
Vĩnh gọi thức uống, ít bánh ngọt. Buổi chiều êm ả. Vĩnh nghe giọng hát trăn trở của Sarah McLachlan vẳng ra từ một góc quầy. Tiếng nhạc đệm réo rắt. Nga khẽ gõ gõ những ngón tay trên mặt bàn, hát theo nho nhỏ, "Don’t let your life pass you by, weep not for the memories. Remember the good times that we had?… I’m so afraid to love you, but more afraid to lose… (*) Đôi mắt đen lánh nhìn Vĩnh cười cười, ánh lên vẻ tinh nghịch. Đôi mi cong, dài thỉnh thoảng chớp chớp. Khi nàng vuốt ngược tóc, hai bàn tay đan phía sau gáy, Vĩnh nhìn thấy một nốt ruồi khá lớn nằm trên chiếc dái tai bên phải. Chiếc dái tai trắng hồng. Chàng muốn hôn lên đó.
Hai người nói với nhau đủ thứ chuyện trên trời dưới đất, những câu chuyện có khi chẳng ăn nhập gì đến nhau. Nga thường đổi đề tài đột ngột, dẫn Vĩnh đi ngoắt ngoéo từ chuyện này quặt sang chuyện khác, hệt như chú sóc nhỏ, ngúc ngoắc cái mỏ nhọn, liến thoắng sục sạo đầu này tới đầu kia. Có lúc Vĩnh cảm thấy hụt hơi vì phải bám riết để theo kịp nàng. Nga có giọng cười khúc khích rất tự nhiên, có chút gì trẻ con, đôi lúc hơi lớn tiếng. Vĩnh phải “suỵt, suỵt” khi chàng thoáng trông thấy vài người Mỹ ở bàn bên cạnh liếc nhìn về phía hai người.
Nga cho biết nàng sang Mỹ được gần hai năm cùng với bố mẹ, nhờ một người chị lớn bảo lãnh. Nàng vừa đang đi học ở South Seatle Community College, ngành Cosmetology, vừa phụ việc cho một cửa tiệm uốn tóc của gia đình người chị. Tiệm ế, hôm làm, hôm nghỉ. Khách người Việt, thỉnh thoảng có vài bà già Mỹ. Mỗi chiều thứ Sáu nàng có nhận thêm mấy giờ volunteer cho một lớp dạy tiếng Việt.
Khi Nga hỏi chàng sang đây theo diện nào, Vĩnh trả lời “Diện H.O.” Vừa thốt ra, Vĩnh muốn rút lại câu nói, nghĩ mình chẳng nên “thật thà khai báo” làm gì, nhưng đã lỡ buột miệng. Nga nói nàng cũng có ông chú diện H.O. mới qua đây tháng trước.
“Anh đi H.O. mấy vậy?” Nga hỏi.
“Cũng chả biết, đi theo ông già. Chỉ biết đi là đi thôi, đâu có hỏi ổng làm gì.”
Vậy mà Nga cũng tin thật. Vĩnh nhớ lúc mới lò dò qua Mỹ, cắp sách đi học lại, mấy cô bạn học người Việt cũng hay hỏi chàng câu ấy. Cô nào gọi chàng là “Chú”, Vĩnh phải nói thật. Cô nào gọi chàng là “Anh” chàng trả lời “Cũng chả biết H.O. mấy, tôi đi theo… ông già”.
Có một điều khá chua xót mà ít ai nhận biết được là Vĩnh, qua lối nói đùa như vậy, dường như tự cố ý đánh lừa mình, dường như còn cố gắng níu kéo lại phần nào quãng tuổi xuân đã phai tàn, dù biết rằng chỉ là sự cố gắng vô ích. Mọi người vẫn thường nói quãng tuổi đôi mươi cho tới ba mươi là những tháng năm tươi đẹp nhất của một đời người. Vậy mà Vĩnh, chàng đã phải đốt hết quãng thời gian này không thương tiếc. Hai mươi tuổi đã vào lính, ba mươi tuổi còn chưa ra khỏi tù. Khi nói về những năm tù tội của mình, Vĩnh thường bảo, “Đâu có phải là tôi, mà là một người nào khác đã sống.” Chàng nói thêm, “Vì vậy, theo lẽ công bằng, phải trừ lại cho tôi số tuổi của những năm đó chứ.”
2.
Nga lui tới thư viện nhiều hơn để tìm đọc những sách tiếng Việt. Vĩnh cũng giới thiệu cho nàng những cuốn sách, cuốn phim hay hay. Xem xong, có cuốn nàng chê dở, có cuốn nàng nói tàm tạm, chưa thấy cuốn nào nàng khen hay. Nga cũng biết cả giờ giấc làm việc của Vĩnh. Thỉnh thoảng nàng còn đem cả bài tập homework ở trường vào làm ở thư viện.
Nga thường có lối hỏi chuyện đột ngột, đi thẳng vào vấn đề. Vĩnh vẫn nói nàng giống con trai, có lẽ vì nàng xem chàng như một ông anh chăng. Có lần Nga hỏi tuổi chàng.
“Điều tra gì dzữ dzậy? Vĩnh hỏi: "Bộ tính coi hai đứa có hợp tuổi nhau không chắc. Theo phép lịch sự ở Mỹ, người ta thường không hỏi tuổi đàn ông.”
Vĩnh cố ý nhấn mạnh tiếng “hai đứa” nhưng không thấy nàng có phản ứng gì.
“Đàn ông mà cũng sợ già.” Nga nghiêng nghiêng đầu ngắm chàng. “Trông anh cũng khó đoán tuổi. Có lúc ngó thấy trẻ, có khi lại thấy già sao đâu. Đâu anh thử ngồi yên coi, đừng có nhúc nhích, làm mặt nghiêm coi… Như vậy được đó. Đừng có cười nhiều, mỗi lần cười là đuôi mắt lại hiện ra 'những dấu chân chim’.”
“Tưởng em khen anh đẹp trai làm anh mừng. Ai cũng nói cười là liều thuốc bổ, làm cho người ta trẻ ra, chỉ có em là không chịu cho anh cười… Thôi đừng nói chuyện tuổi tác nữa em. Hãy cho đàn ông một cơ hội.”
“Cơ hội để lợi dụng chắc…”
“Xin lỗi cô à. Không biết ai lợi dụng ai.”
“Bây giờ thì em bắt đầu tin là anh bị vợ bỏ thật.”
“Cô độc ác quá!” Vĩnh nhăn mặt, áp bàn tay lên lồng ngực bên trái. “Vết thương kỷ niệm bây giờ lại rướm máu.”
“Anh làm ở đây được họ trả cho mấy đồng một giờ?”
“Nữa! Lại hỏi toàn những chuyện cấm kỵ. Bộ không ai nói cho em biết là ở Mỹ có những câu hỏi riêng tư mà người ta thường kiêng cữ trong lúc chuyện trò sao?”
“Em hỏi là có lý do,” Nga nói. “Em chỉ cho anh một cái job khác tốt hơn.”
“Thôi cám ơn em. Anh mệt mỏi quá rồi em ơi. An phận cho xong. Thả mồi bắt bóng làm chi nữa. Có muốn cũng chẳng làm giàu được ở cái xứ này.”
Nga chống tay vào cằm, nhìn Vĩnh chăm chú như thể đang quan sát một sinh vật lạ lùng đến từ hành tinh nào ngoài trái đất.
“Anh nói nghe như ông già. Trông anh có vẻ thư sinh quá. Bên Việt Nam anh biết làm những thứ gì, nói thử em nghe coi?”
“Không nên coi thường nhau. Ngày xưa anh cũng bảnh lắm, cũng...”
“Chắc có chắc không, ai mà biết được…” Nga trề môi. “Anh nói giống y chang mấy ông H.O. Ông nào cũng hay kể chuyện đời xưa, thời vàng son thế này thế nọ".
Vĩnh cảm thấy mình bị “kê tủ đứng” hơi nhiều. Chàng chưa tìm ra được lời gì để chống chế. Chàng nhận thấy Nga khá thông minh, đôi lúc có những nhận xét rất tinh tế.
“Khó vừa vừa thôi em, còn để lấy chồng nữa chứ. Cũng phải thông cảm thôi, không cho họ nói những chuyện đó thì họ còn biết nói chuyện gì khác bây giờ.”
“Em thấy mấy ông H.O. ông nào cũng có vẻ tàng tàng,” Nga đưa ra nhận xét tiếp theo. “Ông chú em cũng vậy. Có nhiều ông bị vợ bỏ.”
“Hey, đừng có nói vậy dễ xa nhau à nghen!… Chuyện của mấy ông H.O. thì đâu có ăn nhậu gì tới anh.”
“Em chỉ thấy sao nói vậy,” nàng nhe răng cười. “Chưa chi mà đã động lòng.”
Vĩnh thấy Nga có một chiếc răng khểnh mà lâu nay chàng không để ý, có lẽ vì mỗi khi cười nàng lấy tay che miệng. Chiếc răng nhỏ, trắng và nhọn, trông ngồ ngộ.
“Em không nên cười đùa trên sự đau khổ của người khác,” Vĩnh dịu giọng. “Cần biết thương yêu đồng loại.”
“Ai thương em?”
Vĩnh muốn nói “Anh” nhưng chàng kịp ngừng lại. Chàng bắt chước lối đổi đề tài giống như Nga:
“Anh thích chiếc răng khểnh của em. Nó đâu có tội tình gì mà em cứ phải giấu đi.”
“Em ghét nó. Mấy lần em tính nhổ đi rồi làm lại cái răng khác. Ở đây làm dễ lắm.”
“Đừng có dại dột. Cái duyên trời cho. Em không nghe nói đôi khi chỉ vì một cái má lúm đồng tiền, một cái răng khểnh mà người ta lấy nguyên cả một cô vợ à? Nhổ mất là ế chồng ráng chịu.”
“Vô duyên.”
“Sao mà anh không thấy em khen anh được chỗ nào hết vậy?”
“Đàn ông con trai gì mà cứ tươm tướp, tươm tướp. Hồi mới quen anh em đâu có thấy anh nói nhiều đến vậy đâu. Anh còn nói tiếng Việt không rành nữa mà.?”
Vĩnh đoán Nga chưa tới ba mươi tuổi. Chàng nhớ tới câu hát ngày xưa mà chàng và các bạn vẫn diễu cợt thay vì cảm thương cho mối tình éo le, ngang trái. Năm anh hai mươi, em mới sinh ra đời... / Khi em còn trong nôi, anh đã lo việc đời… (*)
Chàng tự nhủ tuổi Nga và chàng làm gì mà chênh lệch tới mức đó. Và giả dụ có như thế đi nữa thì ở xứ Mỹ này cũng là chuyện thường tình thôi, chẳng có ai thắc mắc. Nhiều cặp còn chênh lệch tuổi tác hơn thế nữa mà vẫn lấy nhau thoải mái, vẫn hạnh phúc dài dài.
Có mấy lần Nga rủ Vĩnh đến phụ giúp trường Việt ngữ mà nàng đang cộng tác.
“Họ đang cần một số volunteer,” Nga nói. “Em thấy anh dạy học được.”
“Anh cũng muốn lắm. Để xem có còn thì giờ không.” Vĩnh nói sang chuyện khác, “Hồi nhỏ đi học anh chỉ thích học với cô giáo. Năm mười ba tuổi anh đã biết yêu cô giáo dạy môn Văn. Yêu sớm thì khổ sớm, yêu nhiều thì khổ nhiều…”
“Mười ba tuổi thì có hơi sớm,” Nga nói. “Còn tuổi anh bây giờ mà nói chuyện yêu đương thì lại muộn màng.”
“Tình yêu làm gì có tuổi em. Em làm như anh già lắm vậy. Tuổi trẻ thường háo hức, vội vã, bồng bột. Đến khi đứng tuổi người ta yêu từ tốn hơn, chín chắn hơn, đằm thắm hơn. Em có nghe bài hát…”
“Em chỉ biết có bài ‘Chuyến Tàu Hoàng Hôn’. Ông chú em thích bài đó. Ổng cũng mê cô ca sĩ. Có lần em hỏi ổng H.O. là viết tắt của chữ gì, ổng nói là Hoàng Oanh.”
Thỉnh thoảng nàng lại đưa ông chú H.O. của nàng vào câu chuyện.
“Không dám Hoàng Oanh đâu. Chương trình H.O. sắp sửa hạ màn mà giờ này ông chú em mới lò dò qua đây thì đúng là ổng đi… ‘chuyến tàu hoàng hôn’ thiệt.”
“Em không biết tại sao ổng thích bài ấy. Ổng cứ nghe đi nghe lại hoài. Có khi ổng còn hát theo nữa.”
“Anh khác ổng. Anh không thích điệu Bolero.”
“Vậy chứ anh thích điệu gì? Rap chắc?”
“Hai đứa mình nói chuyện âm nhạc chắc là không hợp nhau rồi. Thôi bỏ qua vụ ông chú của em đi. Nghe mệt quá!”
Vĩnh lại nhấn mạnh mấy tiếng “hai đứa mình”. Nga dường như cũng không để ý.
Cũng như Nga, Vĩnh tự hỏi vì sao ông chú của nàng lại thích bài nhạc đó. Hẳn ông phải có nỗi niềm tâm sự chi đây. Một bài nhạc đôi khi đối với người này chẳng có gì là hay ho nhưng đối với người khác thì lại khơi dậy cả một trời kỷ niệm. Bài hát như thế nào nhỉ? Chàng chỉ nhớ có mỗi câu cuối. Nếu mai đây về, cũng trên chuyến tàu hoàng hôn… Câu hát cứ lặp đi lặp lại, nhỏ dần nhỏ dần rồi tắt hẳn, như tiếng còi tàu xa dần, như bóng con tàu mờ dần…
Hình ảnh con tàu và sân ga thường vẽ ra cảnh tượng buồn bã của một cuộc chia tay nào đó. Ông chú nàng đã trải qua bao nhiêu cuộc chia tay trong đời? Liệu có cuộc chia tay sướt mướt nào còn đọng lại, còn hằn sâu mãi trong tâm trí ông?… Chia tay với sân ga hay chia tay với con tàu, cũng là chia tay với một mối tình. Mối tình nào, tiếng còi tàu nào còn đuổi theo ông mãi đến tận bây giờ?…
3.
Vĩnh ngó đồng hồ. Chàng đi lại chỗ Nga đang ngồi, đặt mấy cuốn sách lên chiếc bàn thấp bên cạnh nàng.
“Anh nghỉ lunch break. Ra ngoài kiếm gì ăn không?”
“Em không đói.”
“Thì ngồi coi anh ăn.”
“Chỗ nào gần thôi. Em không đi xa đâu.”
“Gần xịt. Tiệm McDonald’s ngay bên cạnh. Đi bộ mấy bước là tới.”
“Ở đó có gì mà ăn. Em ghét thức ăn Mỹ. Em biết có một tiệm phở ở gần đây.”
“Đấy là tiệm phở dở nhất Seattle. Em muốn ăn phở hôm nào anh dẫn đi chỗ khác. Bữa nay không đủ giờ.”
Hai người chọn một bàn khuất. Trưa vắng. Vĩnh nói Nga chờ một chút trong lúc chàng đi lấy thức ăn. Lúc quay về chỗ ngồi, Vĩnh thoáng thấy Nga đang cúi đầu đọc một mẩu giấy hay lá thư nào nằm giữa hai trang sách. Nghe tiếng chân Vĩnh, nàng gấp vội cuốn sách lại.
“Anh đã renew cuốn sách ấy cho em rồi." Vĩnh nói.
Nga không nói gì. Vĩnh cảm thấy đói, chàng ăn uống tận tình, một loáng đã xong phần của chàng.
“Trông anh ăn ngon lành quá,” Nga nói.
“Phải ăn để mà sống chứ em. Anh dễ nuôi từ khi ở tù về, có gì ăn nấy, không đòi hỏi gì cả.”
“Anh mà cũng ở tù sao?” Nga hỏi.
“Sao không?” Vĩnh lỡ lời, đành tìm cách giải thích, “Sau năm 75 cả nước đi tù, đâu phải mình anh. Không tù này thì cũng tù kia. Cột đèn mà biết đi thì cũng đâu có chịu ở lại, em không nghe nói vậy à?”
Sợ Nga hỏi thêm, Vĩnh làm bộ đứng dậy đi lấy thêm ít khăn giấy. Trở về bàn, chàng thấy Nga ngồi yên lặng như đang suy nghĩ chuyện gì, miệng nhấm nháp mấy lát french fries, mắt lơ đãng nhìn ra phía ngoài. Vĩnh lặng lẽ ngắm nhìn nàng. Khác với cách nói, cười thường ngày, Nga có lối ăn chậm rãi, nhỏ nhẻ. Trước giờ, Vĩnh ít khi muốn nhìn phụ nữ trong lúc họ ăn uống, chàng vẫn cho rằng những lúc ấy trông họ không lấy gì làm đẹp lắm. Ở Nga, chàng lại thấy khác. Vĩnh kín đáo quan sát từng cử động nhỏ nhặt của nàng. Bàn tay mềm mại, những móng tay cắt khéo, hai ngón tay thong thả nhón từng lát khoai, thong thả chấm nước xốt ketchup, thong thả đưa lên miệng. Đôi môi xinh xinh chúm lại, thong thả ngậm lấy chiếc ống hút. Một chiếc nốt ruồi nhỏ xíu ẩn hiện nơi khóe miệng. Chàng như mỗi ngày lại khám phá thêm ra điều gì đó mới lạ ở nàng. Giống như cách ăn uống của người Mỹ, miệng nàng khép kín trong lúc nhai. Đôi môi hơi mím lại, chiếc cằm nhỏ xinh xắn chuyển động thật nhẹ nhàng. Một dáng vẻ lơ đãng, uể oải, lại như có chút gì nghiêm nghị.
“Nhìn gì dzữ dzậy?” Nga hỏi. Đôi mắt sắc, hàng mi cong.
Vĩnh thấy đôi má nàng ửng đỏ.
“Ăn gì giống như mèo. Bộ diet chắc.”
Nga không trả lời.
“Sao bữa nay hiền quá vậy ta? Nhớ bồ à?” Vĩnh gợi chuyện.
“Không dám đâu. Ngày mai em có cái final.”
Vĩnh nhớ có đôi lần Nga kể chàng nghe ít chuyện vui vui về mấy anh chàng học chung lớp. Trong số ấy có một tay hơn Nga vài tuổi, nàng hay nhắc tên. "Hoàng vui tính, nói chuyện có duyên lắm anh." Nga nói, mắt ánh lên nét tươi vui. "Họ chỉ là bạn học thôi," Vĩnh nghĩ vậy, và trong lòng chàng nhen nhúm một tia hy vọng mơ hồ.
4.
Nga vẫn chưa thấy đến. Vĩnh nghĩ thế nào nàng cũng phải đến. Nàng nói sẽ đến thư viện để mượn lại cuốn sách hôm trước. Nga cần nó cho lớp dạy tiếng Việt tuần này. Vĩnh không biết là sách gì để giữ lại cho nàng
Chàng bỗng nhớ Nga lạ lùng. Nhớ những lúc nàng chống cằm nhìn chàng, mắt chớp chớp. Nhớ những lúc nàng che miệng cười để giấu chiếc răng khểnh. Nhớ từng câu hỏi thẳng thừng, từng câu nói bắt bẻ của nàng. Nhớ lúc nàng hỏi chàng, “Vợ anh đâu?” Nhớ đôi mắt sắc, nhớ đôi má ửng hồng khi nàng hỏi, “Nhìn gì dzữ dzậy?” Nhớ chiếc bàn computer nàng vẫn thường ngồi đó, những ngón tay xinh xắn gõ nhẹ lên bàn phím. Nhớ những lúc nàng giơ cao ngón tay trỏ, gọi Vĩnh, “Help, help, please!” để nhờ chàng đến bên nàng chỉ giúp cái gì đó. Nhớ chiếc ghế bành bọc nệm màu đỏ sậm ở góc khuất sau những dãy kệ sách, nơi nàng vẫn thường ngồi dựa lưng đọc những tờ báo chợ, đầu ngửa ra, hai chân bắt chéo gác lên chiếc bàn thấp. Chiếc ghế đó bây giờ trống trơn.
Vĩnh không biết Nga sẽ nghĩ sao khi chàng nói với Nga rằng chàng yêu nàng. Chàng không tiên liệu được phản ứng của Nga sẽ ra sao. Nàng có bị bất ngờ, có mở to mắt ngạc nhiên, có lại chăm chú ngắm nhìn chàng như thể đang quan sát một sinh vật lạ lùng nào đến từ ngoài trái đất. Dù sao, Vĩnh nghĩ chắc nàng sẽ không cho là chàng nói đùa. Nếu phải ngỏ lời với Nga, Vĩnh không biết sẽ phải bắt đầu như thế nào. Chàng thấy mình ngớ ngẩn, vụng về như chàng trai mới lớn, mới biết yêu lần đầu.
Vĩnh không thể biết được chuyện gì sẽ xảy ra sau đó, sau khi chàng ngỏ lời với nàng. Chàng sẽ làm hư hỏng mọi chuyện, chàng sẽ mất tất cả, sẽ làm vuột mất chút hạnh phúc hiếm hoi đang có trong tay mình? Nàng sẽ bay vụt đi mất, như con chim sẻ vừa thoáng thấy bóng người. Chàng sẽ tiếc ngẩn ngơ!...
Rồi Nga cũng sẽ mau chóng quên chàng như đã từng quên đi những anh chàng vớ vẩn có lần đụng phải, có lần gặp gỡ phất phơ đâu đó trong đời nàng, nói dăm ba câu chuyện nắng mưa rồi chia tay đường ai nấy đi mà chẳng bao giờ còn gặp lại lần thứ hai.
Dù sao, Vĩnh nghĩ, chàng cũng đã có được những phút vui ngắn ngủi bên nàng. Dù sao, Nga cũng đã có những thoáng phút giây nào đó nghĩ đến chàng. Những phút giây êm đềm. Weep not for the memories. Remember the good times that we had?… Nga đã chẳng hát cho chàng nghe câu hát ấy một lần đó sao? Vĩnh buồn rầu nghĩ đến một ngày nào đó chàng sẽ phải thực sự xa nàng.
Vĩnh ngó ra ngoài ô cửa kính. Bóng tối đã phủ trùm từ lúc nào. Chàng nghĩ đến những buổi tối đi về một mình, như đêm nay, như lát nữa đây, chàng lại vẫn đi về một mình... Vĩnh nhìn đồng hồ, đã gần chín giờ tối. Như vậy là Nga không đến. Nàng bận chuyện gì đó, có thể hôm sau chàng sẽ biết. Nhưng còn quyển sách thì sao?
Tiếng Jennifer nói qua speakers thông báo với khách còn ít phút nữa thư viện đóng cửa. Vĩnh đánh một vòng, hạ các màn cửa, tắt bớt vài ngọn đèn, tắt các máy computers, thu nhặt những tờ tạp chí rải rác trên các mặt bàn.
Những người khách cuối cùng lần lượt đứng dậy chuẩn bị rời thư viện, xếp hàng một trước quầy front desk, mỗi người cầm trên tay một vài cuốn sách hoặc dĩa CD, DVD… Vĩnh thấy trong số ấy có một người đàn ông Việt Nam khá lớn tuổi, dáng cao và ốm, vẻ mặt trông khắc khổ. Chàng thấy quen quen nhưng không nhớ rõ đã gặp ở đâu. Khi sách vừa check out xong, ông ta vội vã bước ra…
“Excuse me, sir. You forgot your book.” Tiếng Jennifer đuổi theo.
Người đàn ông không nghe thấy. Vĩnh vội cầm lấy cuốn sách, rảo bước theo sau.
“Xin lỗi, ông còn quên cái này.”
Người đàn ông dừng lại khi vừa đẩy cánh cửa dợm bước ra phía ngoài, quay nhìn chàng nói cám ơn. Bàn tay vừa định cầm lấy cuốn sách bỗng đập mạnh vào vai chàng.
“Kìa, Vĩnh phải không?… Nhớ mình chứ? Toàn đây. Già quá nhận không ra phải không?… Khi nãy thấy cậu quen quá mình tính hỏi, bây giờ mới nhớ ra. Trông cậu vẫn thế, ít thay đổi… Mình mới qua Mỹ được mấy tháng. Cậu đi H.O. mấy?”
Ông ta tuôn ra một tràng. Vĩnh khựng người. Chàng nhìn xuống cuốn sách vẫn còn trên tay mình. Em Học Việt Ngữ.
“Mình cứ hay quên như vậy. Mượn cho nhỏ cháu. Nó dạy tiếng Việt cho mấy đứa bé ở đây ấy mà… Gặp cậu mừng quá. Chắc cậu qua trước mình lâu rồi?”
Bây giờ Vĩnh mới định thần, nhìn kỹ người đàn ông. Đúng là Toàn. Toàn “mánh”. Trại tù A 30. Nhưng nếu anh ta không nói, chàng khó lòng mà nhận ra được. Toàn trông ốm và già hẳn đi, tóc nhiều sợi bạc, mặt nhiều nếp nhăn, hai má móm mém, chắc không còn được cái răng nào. Kết quả của những năm dài tù tội…
Và Vĩnh, chàng bỗng thấy mình cũng già sọm đi hơn bất cứ lúc nào.
Tháng Hai, 1998
Lê Hữu
(*) "I will remember you", Sarah McLachlan
(*) Hai mươi, bốn mươi, Y Vân
Nguồn: Seattle, Xanh Mãi Ngàn Năm - Tuyển tập nhiều tác giả
Ghi dấu 50 năm người Việt định cư tại Hoa Kỳ 1975-2025